نگاهي به سريالهاي تركيهاي و رويكرد رسانهي ملي ايران
چند وقتي است كه به طور نامنظم در "ام بي سي پرشيا"، با سريالي تركيهاي به نام "نور" ملاقات ميكنم. اين سريال مجموعهاي از زوجهاي بحران زده را به تصوير ميكشد كه زندگيشان در معرض از هم پاشيدگي قرار دارد و شخصيتها، طبيعي و ملموسند. عشق، عنصر پيوند دهندهاي است كه علي رغم تمام مشكلات، اين زوجها را كنار هم نگاه داشته است. از ديگر رويكردهاي اثر، به تصوير كشيدن شخصيتهاي مثبت با نگاهي مدرن به زندگي است. مثلا عموجان، بعد از اين كه ميفهمد زنش سه بار قبل از او ازدواج كرده بوده، برخورد تندي نميكند و ميگويد اگر به من از همان ابتدا ميگفتي، ناراحت نميشدم چون زندگي گذشتهي تو ربطي به من ندارد، و يا نور از شوهرش ميخواهد كه از گرفتن حضانت بچه از همسر اولش كه در آستانهي ازدواج با شخص ديگري است خودداري كند و ميگويد زن سابقت هم حق زندگي دارد...
ديشب ناگهان با ديدن اين سريال، به ياد سريالي تركيهاي كه از صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران پخش ميشد افتادم. سريال قابل ترحمي به نام كليد اسرار، كه نه تنها شخصيتهاي زنش توسري خور و احمق و ستمكش بودند و در هر قسمت توسط مردها سياه و كبود ميشدند و مردهايش هوس باز و دمدمي بودند و به طور واضح عليه مدرنيته و خانواده به پا خواسته بود، بلكه به نام دين و خدا، تبليغ خرافههايي بي حساب را بر عهده داشت و نكتهي جالب توجه اين بود كه اين سريال به لحاظ ساختار در كليهي بخشها، به قدري پر ايراد بود كه نوشتن نقد پيرامون آن و از مدار ادب خارج نشدن، نياز به سعهي صدري عظيم دارد!!
بنده اطلاعي ندارم كه كليد اسرار ساختهي چه سالي است و اساسا از رسانهي عمومي تركيه پخش شد يا خير، اما آنچه مسلم است، اگر اين اتفاق هم افتاده باشد، عدهاي بررس فرهنگي در تركيه به اين نتيجه رسيدهاند كه تبليغ خرافه و تفكرات ضد زن و تعصبات سنتي، نه تنها گرهاي از مشكلات مملكتشان باز نميكند بلكه خانوادههاي بيشتري را به سمت طلاق سوق ميدهد، از اين رو دست اندر كار ساخت سريالي شدهاند كه به تبليغ حفظ بنيان خانواده در سايهي احترام به عشق و صداقت و وفاداري و مدرنيته پرداخته است.
بايد توجه داشت كه اين سريال از نظر ساختار با فرهنگ ما بسيار متناسب است و لباس زنها در آن پوشيده است و خبري هم از بوس و ماچ و بغل در آن نيست. از سوي ديگر با بازي خوب ستارگان هنر تركيه، سريالي نسبتا خوش ساخت است و ميشود گفت با توجه به افزايش روزافزون طلاق در كشور ما، در به تصوير كشيدن آنچه جامعهي ما نيازمند آن است، همت گمارده است.
حال اين سوال پيش مي آيد كه كدام رويكرد و با چه هدفي سبب ميشود سريال مستهجني مثل كليد اسرار از رسانهي ملي ما پخش شود و سريالي مثل "نور" ناديده گرفته شود؟
و سوال ديگر اين كه، به راستي كدام يك براي به ابتذال كشيدن فرهنگ عامه در ايران خطرناكتر است؟ رسانهي ملياي كه "كليد اسرار" را پخش ميكند يا ماهوارهاي كه "نور" را پخش ميكند؟
من ارغوان اشترانی فارغ التحصیل کارشناسی ریاضی محض بی آن که خود را نویسنده بدانم به نوشتن عشق می ورزم. فعالیتهایی که به طور رسمی در این زمینه انجام داده ام عبارتند از: